Stalowa blacha ocynkowana jest materiałem hutniczym. W procesie jej produkcji cienkie arkusze stali są dokładnie pokrywane warstwą cynku, który sprawia, że stal zyskuje właściwości antykorozyjne. Z tego powodu stosuje się ją m.in. w budownictwie jako lekkie i stosunkowo tanie pokrycie dachowe.

Ocynkowane płaskie blachy stalowe i aluminiowe stosowane są na dachach od ponad stu lat, podobnie jak wywodząca się ze Skandynawii blachodachówka. Niemal w tym samym czasie wprowadzono do produkcji także bardzo popularne do niedawna blachy faliste oraz kojarzone dziś głównie z budownictwem nowoczesnym blachy trapezowe.

Blacha ocynkowana - czym jest i jakie ma właściwości?

Mimo podatności stali na korozję, dzięki ocynkowaniu blacha stalowa staje się odporna na warunki atmosferyczne - deszcz, śnieg, mróz, wysoką temperaturę oraz promieniowanie UV. Z tego powodu może być stosowana nie tylko wewnątrz pomieszczeń, lecz także na zewnątrz.

Cynk to metal odznaczający się ciekawymi właściwościami, z powodu których jest wykorzystywany do zabezpieczania stali przed rdzewieniem. W kontakcie z powietrzem i wodą tworzy odporne mechanicznie i trudno rozpuszczalne powłoki kryjące. Składają się one głównie z węglanu cynku i chronią pokrytą powierzchnię przed korozją. Z czasem warstwy węglanu cynku zanikają wynoszone na zewnątrz głównie przez wiatr, lecz odkryty w ten sposób cynk w kontakcie z wodą i powietrzem wytwarza je na nowo. Proces powtarza się, póki cynk jest obecny na powierzchni stali.

W jaki sposób cynkuje się blachę?

Cynkowanie blachy odbywa się w warunkach hutniczych i przeprowadzane jest za pomocą kilku procesów, z których najbardziej popularne to:

  • cynkowanie ogniowe - polega na pokrywaniu stali warstwą cynku o wysokiej temperaturze. Sam proces sprowadza się do zanurzenia arkusza blachy (stalowego profilu itd.) w ciekłym cynku o temperaturze około 450℃. Zaletą cynkowania ogniowego jest dokładne pokrycie całej powierzchni stalowego elementu, niezależnie od jego kształtu, oraz krótki czas trwania cyklu (kilkanaście minut). Niestety przygotowanie stali do zanurzenia w ciekłym cynku trwa dość długo, ponieważ powierzchnia przeznaczona do cynkowania musi być idealnie czysta;
  • proces Sendzimira - rodzaj cynkowania ogniowego opracowany przez polskiego naukowca, Tadeusza Sendzimira. Cynkowanie tym sposobem umożliwia regulację grubości warstwy ocynku;
  • cynkowanie natryskowe - stosowane w przypadku dużych elementów poddawanych ocynkowaniu, czyli takich, które nie mieszczą się w wannach do ocynku ogniowego. Tym sposobem cynkuje się również powierzchnie niewielkie, ale wrażliwe na wysokie temperatury;
  • cynkowanie galwaniczne - w tym procesie wykorzystuje się zjawisko elektrolizy. Element, który ma zostać ocynkowany, jest umieszczany w elektrolicie zawierającym związki cynku, a następnie poddawany działaniu prądu. W wyniku przepływu prądu przez elektrolit i metal cynk osadza się na stali, a uzyskana w ten sposób powłoka jest gładka i jednolita.

Zastosowanie i rodzaje blachy ocynkowanej

Stalowe blachy ocynkowane występują w wielu wariantach, a ich zastosowanie jest bardzo szerokie. Szczególnie często są używane w przemyśle i budownictwie - w tej drugiej gałęzi gospodarki głównie w postaci pokryć dachowych. Najbardziej popularne pokrycia dachowe ocynkowane to blacha płaska, blachodachówka, a także blacha trapezowa i mniej popularna - falista.

Blacha ocynkowana płaska 

Najczęściej stosowana w postaci pokrycia dachowego jest wykonana ze stali lub aluminium płaska blacha ocynkowana 1 mm oraz 1,5 mm. Sprzedaje się ją w arkuszach o wymiarach 1 × 2, 1 × 3 i 2 × 3 m. Odznacza się dość dużym stopniem trudności montażu. Blachę płaską układa się na poszyciu zainstalowanym na konstrukcji dachu odznaczającym się stabilnością podłoża oraz zabezpieczonym folią lub papą.

Blachodachówka ocynkowana

Blachodachówki produkowane są w postaci wytłaczanych arkuszy lub paneli, które po ułożeniu na połaci przypominają wyglądem pokrycie z dachówki ceramicznej. Do produkcji blachodachówki wykorzystuje się najczęściej blachę o grubości 0,5 mm, a długość arkuszy wynosi od 1 do 8 m. Szerokość zwykle jest jednakowa i ma około 1 m.

Blacha trapezowa ocynkowana 

Niegdyś bardzo popularna blacha falista ocynkowana, stosowana jest obecnie niezwykle rzadko. Jeśli nabywca decyduje się już na taki zakup, przeznacza ją zwykle na pokrycie budynków gospodarczych. Z kolei niemal identyczna pod względem właściwości blacha ocynkowana trapezowa, wyróżniająca się efektownym wzornictwem, jest stosowana nie tylko w budynkach magazynowych czy przemysłowych, lecz także w nowoczesnym budownictwie jednorodzinnym.

Blachy trapezowe mają metalowy rdzeń o grubości od 0,4 do 1 mm i sprzedawane są - podobnie jak inne blachy dachowe - w arkuszach o bardzo zróżnicowanych wymiarach. Blachy różnią się nie tylko grubością oraz wielkością pojedynczych paneli, lecz także wysokością wytłoczenia, która wynosi od 2 do nawet 55 mm. Blachy trapezowe chętnie są wybierane jako pokrycie dachowe nie tylko ze względu na estetyczny wygląd oraz przystępną cenę. Mocowanie blach trapezowych jest łatwe i niewymagające - montaż odbywa się przy zastosowaniu łat i kontrłat.