Ogrzewanie etażowe, zwane inaczej ogrzewaniem centralnym, jest obecnie jedną z najpowszechniejszych form ogrzewania budynków. Zasada jego działania polega na centralnym wytworzeniu ciepła, a następnie rozprowadzeniu go po pomieszczeniach za pomocą specjalnych odbiorników ciepła, którymi najczęściej są kaloryfery.

Ogrzewanie etażowe pozwala na ogrzewanie pomieszczeń z centralnego źródła ogrzewania. Od rodzaju zastosowanego kotła oraz paliwa zależą koszty i potencjalny wpływ na środowisko naturalne.

Ogrzewanie etażowe - co to jest?

Ogrzewanie etażowe (centralne) jest najpopularniejszą formą ogrzewania pomieszczeń. Najczęściej składa się ono ze źródła ciepła, pompy cyrkulacyjnej, przewodów rozprowadzających gorącą wodę (w przypadku instalacji nieużytkowanych zimą może to być także niezamarzający płyn) oraz odbiorników ciepła. Jego przeciwieństwem jest ogrzewanie miejscowe (zdecentralizowane), w którym w każdym z pomieszczeń występuje osobne źródło ciepła - np. kominek lub grzejnik elektryczny. Kocioł grzewczy służy do podgrzewania wody w instalacji. Często jest on połączony z zasobnikiem ciepłej wody użytkowej. Zadaniem kotła jest podgrzanie wody w jak najtańszy i najskuteczniejszy sposób - innymi słowy, sprawne wytworzenie ciepła z możliwie najtańszego paliwa (warto wspomnieć, że obecnie coraz częściej stawia się na ekologiczne źródła energii w postaci odnawialnej energii słonecznej, a w przypadku paliwa stałego np. na ekologiczny pellet). Grzejniki centralnego ogrzewania montuje się w poszczególnych pomieszczeniach, gdzie na drodze konwekcji, a częściowo promieniowania oddają ciepło. Ogrzewanie w pomieszczeniach może być realizowane również poprzez ogrzewanie podłogowe lub powietrzne.

Rodzaje ogrzewania etażowego

Rodzaj centralnego etażowego ogrzewania w dużym stopniu zależy od wykorzystywanego źródła ciepła, które stanowi główny element systemu grzewczego. W zależności od tego czynnika można wyróżnić:

  • centralne ogrzewanie wodne - obecnie jest to najczęściej wykorzystywany rodzaj ogrzewania. Sposób krążenia wody w przewodach instalacji określa, czy jest to ogrzewanie grawitacyjne, którego działanie opiera się na różnych gęstościach wody ogrzanej i ochłodzonej, czy też ogrzewanie pompowe, bazujące na pracy specjalnej pompy. Ogrzewanie grawitacyjne jest doskonałym rozwiązaniem dla niedużych budynków, takich jak np. domy jednorodzinne, natomiast ogrzewanie pompowe doskonale sprawdza się jako ogrzewanie etażowe w bloku;
  • centralne ogrzewanie powietrzne - nośnikiem ciepła jest w tym przypadku gorące powietrze rozprowadzane przewodami do pomieszczeń. W ogrzewaniu powietrznym stosowany jest pośredni nośnik ciepła - najczęściej gorąca woda, od której przepływające powietrze odbiera energię, przekazując ją następnie do pomieszczenia;
  • centralne ogrzewanie elektryczne - w zależności od miejsca umieszczenia warstwy izolacyjnej względem przewodów elektrycznych może to być ogrzewanie podłogowe lub sufitowe. W najczęściej stosowanym ogrzewaniu podłogowym dużą zaletą jest wyeliminowanie pracochłonnej obsługi oraz produktów spalania, a także możliwość stałej gotowości instalacji do użycia;
  • centralne ogrzewanie kominkowe - w tym przypadku paliwem stałym jest drewno, które powinno być odpowiednio sezonowane. Ciepło najczęściej jest rozprowadzane do poszczególnych pomieszczeń za pomocą kanałów powietrznych. Minusem tego rozwiązania jest szybkie wychładzanie pomieszczeń przy braku ciągłości palenia w kominku;
  • ogrzewanie gazowe - jego użycie jest warunkowane podłączeniem do sieci gazowej lub posiadaniem zbiornika z gazem ziemnym. Specjalny kocioł grzewczy wytwarza ciepło, które jest rozprowadzane do poszczególnych pomieszczeń za pomocą grzejników. Stosując kotły kondensacyjne, możemy uzyskać sprawność nieosiągalną dla standardowych kotłów grzewczych, co pozwala na obniżenie kosztów ogrzewania przy wykorzystaniu stosunkowo ekologicznego źródła ciepła.

Zalety i wady ogrzewania etażowego

Do zalet ogrzewania etażowego można zaliczyć:

  • możliwość wykorzystania różnych źródeł ciepła - w zależności od preferencji;
  • niższe systemowe straty ciepła;
  • niską temperaturę powierzchni grzejników, zapewniającą jednocześnie duży komfort cieplny;
  • niskie koszty ogrzewania, jeśli wykorzystuje się alternatywne źródła energii, takie jak pompa ciepła;
  • produkowanie ciepłej wody użytkowej przez układ centralnego ogrzewania wodnego;
  • możliwość uniezależnienia się od zewnętrznego dostawcy energii cieplnej;
  • w przypadku instalacji gazowych - wygodny sposób dostarczania paliwa;

Do wad ogrzewania etażowego zalicza się:

  • konieczność stałej obsługi, doglądania, a także konserwacji;
  • wysokie koszty wykonania instalacji centralnego ogrzewania;
  • w przypadku instalacji wodnych - konieczność uzupełniania ubytków wody;
  • w przypadku źródeł ogrzewania spalających paliwa kopalne - zanieczyszczenie środowiska oraz negatywy wpływ na globalny bilans dwutlenku węgla;
  • konieczność zapewnienia miejsca na źródło ogrzewania oraz ewentualnie na paliwo;
  • większą bezwładność spowodowaną dłuższym czasem rozgrzewania.