Chudziak to mieszanka betonowa, którą charakteryzuje niezbyt wysoka wytrzymałość oraz niska cena. Stwardniały chudziak tworzy między innymi stykającą się z gruntem warstwę wyrównawczo-podkładową pod najniższe części budynku (fundamenty, posadzki).

Wylewanie chudziaka jest uzasadnione przede wszystkim względami techniczno-wykonawczymi. Chudy beton ułatwia wykonywanie prac związanych ze zbrojeniem i betonowaniem fundamentów oraz wylewaniem posadzek na gruncie. Oprócz tego zabezpiecza elementy konstrukcyjne przed napływem wody.

Co to jest chudziak?

Chudziak to beton charakteryzujący się niską zawartością cementu, co przekłada się na jego mniejszą wytrzymałość w odniesieniu do betonów konstrukcyjnych (wytrzymałość stwardniałej mieszanki zazwyczaj nie przekracza 10 MPa). Chudy beton jest najczęściej wykorzystywany jako warstwa wyrównawczo-podkładowa, której zadaniem jest ustabilizowanie podłoża pod przyszłe elementy konstrukcyjne. Chudziak stosuje się pod fundamenty (stopy, ławy, płyty) oraz pod podłogi, których warstwy są planowane bezpośrednio na gruncie (chudziak pod posadzkę).

Grubość warstwy chudego betonu zazwyczaj mieści się w granicach 8‒10 cm. Zdarzają się jednak sytuacje, w których warunki gruntowe wymuszają zastosowanie grubszej warstwy. Należy pamiętać, że każdorazowo przed wylaniem chudziaka konieczne jest przygotowanie podłoża poprzez jego odpowiednie zagęszczenie.

Jakie znaczenie ma chudziak?

Chudziak (wylewka) odgrywa ważną rolę podczas robót związanych ze wznoszeniem fundamentów. Beton podkładowy ułatwia układanie mieszanki konstrukcyjnej oraz zapewnia ochronę przed jej mieszaniem z cząstkami gruntu, co miałoby negatywny wpływ na wytrzymałość stwardniałego betonu.

Chudziak jest stosowany praktycznie na każdej budowie, ponieważ stanowi warstwę wyrównującą podłoże oraz blokującą napływ i odpływ wody z betonu nośnego (zarówno jedno, jak i drugie zjawisko w dużym stopniu zmniejsza wytrzymałość mieszanki betonowej). Chudy beton ma zastosowanie także przy wykonywaniu podłóg między kondygnacjami budynku. W takiej sytuacji chudziak jest warstwą stabilizującą, na której układa się kolejne warstwy izolacyjno-wykończeniowe. Oprócz tego warstwę z chudego betonu stosuje się często jako podstawę pod budowę komina, na której rozmieszcza się zbrojenie i wykonuje fundament pod komin.

Wylewanie chudziaka

Chudziak może być zamówiony w wytwórni mieszanki betonowej lub wykonany samodzielnie z użyciem betoniarki lub bezpośrednio w wykopie. Tak jak w każdym betonie, również w tym służącym jako podkład musi znaleźć się woda, cement i kruszywo. Proporcje poszczególnych składników są określone przez branżowe normy i tablice w odniesieniu do 1 m3 mieszanki. Warto pamiętać, że chudy beton zawiera w swoim składzie mniej cementu i wody niż inne rodzaje betonu, przez co jest bardziej suchy (zazwyczaj ma konsystencję mokrej ziemi). Istnieje jednak możliwość przygotowania mieszanki o dowolnej konsystencji, dzięki czemu można ją zastosować do wyrównywania podłoży o różnym położeniu i nachyleniu. Samodzielne przygotowywanie chudziaka nie wpływa istotnie na zmniejszenie kosztów inwestycji. W związku z tym dużo lepszym rozwiązaniem jest zamówienie mieszanki w renomowanym węźle betoniarskim. Podczas prac betoniarskich (szczególnie w przypadku samodzielnego wykonania mieszanki) zawsze należy pamiętać o uwzględnieniu panujących warunków atmosferycznych, zwłaszcza jeśli mamy do czynienia z bardzo wysokimi lub bardzo niskimi temperaturami. W takich sytuacjach zazwyczaj konieczne jest zastosowanie odpowiedniej domieszki oraz modyfikacja składu mieszanki związana z ilością potrzebnej wody.

Zbrojenie i izolacja chudziaka

Zbrojenie i warstwy izolacyjne chudziaka zazwyczaj wykonuje się w sytuacji, gdy stanowi on podkład pod podłogę na gruncie, która zawsze przenosi znaczne obciążenia. W sytuacji, gdy istnieje możliwość wystąpienia nierównomiernego osiadania gruntu, pod podłogą warto wykonać warstwę zbrojoną z chudego betonu nieco wyższej klasy (np. C12/15). Zbrojenie można wykonać z siatek prętów stalowych żebrowanych o średnicy 6-8 mm umieszczanych na górze i na dole betonowej płyty. Innym rozwiązaniem jest zastosowanie zbrojenia rozproszonego w postaci włókien stalowych, szklanych lub z polipropylenu. Izolację przeciwwilgociową podłogi na gruncie może stanowić folia na chudziak (gruba folia budowlana) układana w dwóch warstwach (pierwsza warstwa bezpośrednio na chudy beton, druga na termoizolację) na zakład. Popularną alternatywą folii jest papa termozgrzewalna na chudziak, którą należy rozgrzać palnikiem gazowym i docisnąć do podłoża (konieczne jest zachowanie odpowiedniego zakładu pomiędzy sąsiednimi pasmami). Warto wiedzieć, że przy zastosowaniu betonu podkładowego nie jest wymagana żadna folia pod chudziak, ponieważ izolację układa się bezpośrednio pod elementem konstrukcyjnym (podłogą lub posadzką).