W tym artykule przybliżymy przedsiębiorcom budowlanym, jak wygląda w praktyce Ustawa o podatku od towarów i usług.

1 stycznia 2017 roku na podstawie nowelizacji Ustawy o podatku od towarów i usług zmieniły się zasady dotyczące wystawiania faktur przez firmy świadczące usługi budowlano-montażowe oraz usługi budowlane. Ustawa o VAT jest priorytetowa dla przedsiębiorców. W poniższym artykule wyjaśnimy, jaką podstawową wiedzę powinieneś posiadać.

Czego dowiesz się z tego artykułu?

Temat rozliczania podatków dla każdego jest stresującą sytuacją, dlatego warto zapoznać się z zasadami panującymi w branży. Tym bardziej że jest to kwestia, która towarzyszy przedsiębiorcom każdego dnia pracy.

Obowiązek podatkowy VAT - wyjaśnienie zasad ogólnych

Powstaje on w momencie dokonania dostawy towarów lub wykonania usługi. W przypadku kiedy zapłata została wcześniej uiszczona niż samo wykonanie usługi, obowiązek podatkowy na usługi budowlane powstaje już w dacie otrzymania należności.

Usługa jest wykonana wraz z upływem każdego okresu, do którego odnoszą się płatności lub rozliczenia, do momentu zakończenia świadczenia tej usługi.

Jeżeli usługa świadczona jest w sposób ciągły, dłużej niż rok oraz nie upływają terminy płatności lub rozliczeń - rozliczana jest stawka podatkowa dla każdego roku z osobna. 

Usługi budowlane VAT - jaki VAT obowiązuje na poszczególne usługi?

Zgodnie z Art. 19a ust 5 pkt 3 Obowiązek podatkowy powstaje w momencie wystawienia faktury w konkretnych przypadkach, o których mowa w art. 106b ust. 1.

Oznacza to zatem, że ustawodawca, wskazując obowiązek podatkowy VAT dla usług budowlanych, wymienił je wśród wyjątków. 

Jaka jest więc różnica między poszczególnymi rozliczeniami usług budowlanych? Ich stawka podatku zależna jest od tego, na czyją rzecz usługi budowlane lub budowlano - montażowe są wykonywane oraz jak je rozróżniamy.

Czym są usługi budowlano-montażowe?

Ustawa o podatku od towarów i usług nie zawiera rozróżnienia definicji wszystkich usług budowlano-montażowych.

Z tego względu, by dowiedzieć się, jak należy je zinterpretować trzeba odnieść się do przepisów ustawy o Prawie budowlanym. Zgodnie z art. 3 pkt. 6, 7 i 8 wspomnianej ustawy:

  • budowa to: “wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowa, rozbudowa, nadbudowa obiektu budowlanego”,
  • roboty budowlane to: “budowa, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego”,
  • remont to: “wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym”.

Usługi budowlane dla osób prywatnych, dla firm lub podwykonawców a stawka podatku VAT 

W przypadku, gdy usługi wykonywane są na rzecz osób prywatnych, zleceniodawcy - obowiązek podatkowy VAT dla usług budowlanych powstaje na zasadach ogólnych, więc zgodnie z datą wykonania usługi lub otrzymania zapłaty.

Inaczej jednak określa się moment powstania obowiązku podatkowego, gdy usługi budowlane lub budowlano-montażowe przedsiębiorca świadczy na rzecz innych firm.

Stąd pytanie - jaka obowiązuje stawka VAT na usługi budowlane wykonywane przez podwykonawców? Obowiązek podatkowy VAT dla usług budowlanych świadczonych na rzecz firm powstaje w dacie wystawienia faktury. Znacząca jest więc data wystawienia faktury. Musi jednak nastąpić to nie później niż 30 dni od dnia wykonania usługi. 

Przedsiębiorca musi być też świadomy zasad dotyczących umiejscowienia podmiotu pracy. Zasadą jest, że usługa podlega VAT w państwie siedziby usługobiorcy. Jeżeli usługobiorcą jest konsument, to podlega VAT w państwie siedziby usługodawcy. Usługi budowlane lub budowlano-montażowe związane są z obiektem budowlanym – a ten znajduje się na określonej nieruchomości.

Według art. 28e ustawy o VAT w przypadku usług związanych z nieruchomościami, miejscem ich opodatkowania jest miejsce, gdzie znajduje się nieruchomość. Za usługi budowlane podlegające VAT w państwie gdzie znajduje się nieruchomość uznamy np.:

  • wznoszenie budynku na terenie, prace budowlane i rozbiórkowe dotyczące budynku lub samej jego części.
  • prace budowlane i rozbiórkowe dotyczące stałych struktur - systemy rurociągów gazowych, wodnych, kanalizacyjnych etc.
  • utrzymanie, remont i naprawę budynku lub jego części.
  • instalację lub montaż maszyn lub sprzętu, które po zainstalowaniu lub zamontowaniu są uznane za nieruchomość.

Jeżeli więc wykonujesz tego rodzaju prace poza Polską, to warto zawsze sprawdzić, pod jaki podatek podlega.

Wszelkie kwestie podatku vat usługi budowlanej opisane są szczegółowo i wiarygodnie w Ustawie z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług. Wartą zainteresowania jest szczególnie w art. 2 pkt 12 ustawy o VAT, gdzie jest mowa o obiektach budownictwa mieszkaniowego – rozumie się przez to budynki mieszkalne stałego zamieszkania sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych. W Art. 41 ust 12 ustawy o VAT dokładnie poruszona jest wysokości podatku VAT za konkretne usługi, do których możemy się odnosić oraz w każdej chwili sprawdzić rzetelne źródło danych. Ustawę można sprawdzić na tej stronie.

Jak wystawić fakturę za usługi budowlane?

Dla zleceniodawcy korzystnym rozwiązaniem jest zlecenie firmie budowlanej usługi wraz z zakupem materiałów. W przypadku, kiedy materiały kupuje wykonawca zlecenia, to on ponosi koszt VAT, który może odliczyć od własnego podatku. Kupno materiałów wraz z wykonaniem robót budowlanych w budynkach mieszkalnych jest objęte stawką 8%.

W związku z tym osoba zlecająca usługę wraz z materiałem płaci mniej. Sprzedaż materiałów budowlanych na 8% VAT jest rozwiązaniem opłacalnym dla obu stron umowy i warto zapoznać się z zasadami, które obejmują takie zlecenia. 

Jak wystawić fakturę za usługę z materiałem?

Jeżeli przedsiębiorca chce wystawić dla swojego klienta fakturę za usługę wraz z kupnem materiałów budowlanych, odpowiedź jak prawidłowo ją wystawić i rozliczyć, znajdzie w  interpretacji Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 26 stycznia 2018 roku. Wskazane w niej jest, że każda tego typu transakcja powinna być rozpatrywana indywidualnie.  Musimy jednak zwrócić uwagę na kilka aspektów: 

  • czy wykonywana jest tylko jedna usługa, a materiały mają tylko charakter pomocniczy, uzupełniający.
  • czy sprzedawca dostarcza tylko towar, a usługi mają tylko za zadanie umożliwić nabywcy skorzystanie z nabytku
  • czy wykonywanych jest kilka różnych transakcji, które można byłoby wykonać odrębnie. 

Rodzaje prac, do których możliwe jest zastosowanie stawki 8%

  • budowa,
  • remont,
  • modernizacja,
  • termomodernizacja,
  • przebudowa,
  • roboty konserwacyjne.

Jeżeli zleceniodawca decyduje się na samodzielny zakup materiałów budowlanych, wysokość podatku dla osoby prywatnej wynosi 23% i jest to najwyższa stawka. To samo dotyczy wszelkich usług wymienionych w powyższym artykule. 

Podsumowanie

Zasady podatkowe panujące w każdej branży są dość skomplikowane dla niezbyt doświadczonych przedsiębiorców. Zanim zdecydujesz się na “wejście w biznes”, sprawdź, na co warto zwrócić uwagę, jak się rozliczać i jakie stawki podatku VAT będą Cię obowiązywały. Powyższy artykuł jest kompendium wiedzy w pigułce, tak abyś wszystkie potrzebne informacje znalazł na naszej stronie. 

 


.